Ból żołądka? Poznaj przyczyny i objawy bólu żołądka i sprawdź jakie choroby może wskazywać!

Kobieta z bólem żołądka

Ból górnej części brzucha, opisywany przez chorych jako ból żołądka, jest dolegliwością częstą i sprawiającą lekarzom duże trudności diagnostyczne. Dlaczego tak trudno go rozpoznać? Chorzy często nie potrafią dokładnie opisać swoich dolegliwości, w tym jak często i w którym miejscu ich boli. Ponadto istotny jest także moment pojawienia się bólu żołądka w połączeniu z codziennymi czynnościami (wysiłek, jedzenie, występowanie objawów dodatkowych). Dlatego ważne, aby obserwować swój organizm i notować wszelkie niepokojące objawy. Lekarz musi również zróżnicować pacjentów, którzy potrzebują natychmiastowej pomocy od tych, którzy mogą być leczeni ambulatoryjnie. Jakie choroby mogą być przyczyną bólu żołądka? Kiedy zgłosić się do lekarza, a kiedy wezwać pomoc?

Jakie są przyczyny ostrego bólu w okolicy żołądka?

Do najczęstszych przyczyn bólu żołądka zaliczamy:

  • dławicę piersiową,
  • ostre zapalenie trzuski,
  • przewlekłe zapalenie trzustki,
  • chorobę wrzodową i dwunastnicy,
  • dyspepsję czynnośiową,
  • ostre zapalenie błony śluzowej żołądka.

Dławica piersiowa a ból żołądka

Pacjenci, u których występuje ostry ból okolicy nadbrzusza i mający czynniki ryzyka chorób sercowo-naczyniowych powinni zostać przebadani w kierunku ostrego zespołu wieńcowego. Szczególnie niepokojące powinny być objawy towarzyszące takie jak:

  • trudności w oddychaniu,
  • duszność,
  • zmniejszenie tolerancji wysiłku fizycznego.

Zapalenie trzustki a ból brzucha

Istnieją dwa rodzaje zapalenia trzustki, które mogą dawać objawy bólu w okolicach żołądka.

Ostre zapalenie trzustki. Przyczyną ostrego bólu górnej części brzucha może być także ostre zapalenie trzustki. Silny ból może pojawiać się po „błędzie dietetycznym” lub nasilać się na przestrzeni dni niezależnie od posiłków. Ból może promieniować do pleców, przeważnie towarzyszy mu gorączka. Pacjenci mogą odczuwać nudności, a wymioty nie przynoszą ulgi.

Przewlekłe zapalenie trzustki także może być przyczyną bólu w okolicy nadbrzusza. Ból pojawia się po 15-30 minutach od przyjęcia posiłku, a jego natężenie może być różne. Co ważne, może on promieniować do pleców. Ze względu na powiązanie przyjmowania posiłków z dolegliwościami bólowymi pacjenci zaczynają ograniczać spożywanie pokarmów co nierzadko prowadzi do:

  • niedożywienia,
  • wyniszczenia organizmu.

Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy a ból żołądka

Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy charakteryzuje się przede wszystkim dolegliwościami bólowymi - zgłasza je aż 80% pacjentów cierpiących na to schorzenie. Może wystąpić promieniowanie do pleców, ale izolowany ból w okolicy kręgosłupa jest raczej atypową manifestacją tej choroby. Jeśli wrzody obecne są w żołądku, ból występuje w trakcie posiłku, natomiast przy wrzodach dwunastnicy dolegliwości bólowe pojawiają się:

  • najczęściej na czczo,
  • w nocy około godz. 23.00–2.00,
  • po 2-3 godzinach od przyjęcia posiłku.

Ból od wrzodów dwunastnicy ustępuje po przyjęciu:

  • pokarmu,
  • leków zobojętniających kwas solny.

Ból w nadbrzuszu jest jednak mało swoistym objawem i najczęściej nie wynika z choroby wrzodowej, a znacznie częściej powodowany jest dyspepsją czynnościową.

Dyspepsja czynnościowa a ból żołądka

Dyspepsja czynnościowa charakteryzuje się występowaniem bólu w nadbrzuszu, utrzymującego się powyżej miesiąca. Mogą mu towarzyszyć:

  • uczucie zalegania pokarmu w żołądku po posiłku,
  • wczesne uczucie sytości, które nie pozwala na dokończenie posiłku,
  • nudności, wymioty.

Dodatkowo, aby stwierdzić dyspepsję czynnościową, należy wykluczyć choroby organiczne, które mogłyby potencjalnie wywoływać powyższe objawy.

Ostre zapalenie błony śluzowej żołądka a ból brzucha

Ostre zapalenie błony śluzowej żołądka manifestować się może nie tylko bólem w nadbrzuszu, ale i nudnościami i wymiotami. Może być wywołana czynnikami infekcyjnymi, np. infekcją H. pylori, toksycznymi, takimi jak stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), a także niedokrwieniem.

  1. Diago HPTest do wykrywania Bakterii Helicobacter Pylori
    test diagnostyczny
    Cena od 15,69 zł Normalna cena 31,99 zł

Kiedy z bólem żołądka zgłosić się do szpitala?

Pacjenci, którzy prezentują objawy potencjalnie zagrażające życiu powinni natychmiast zgłosić się do szpitalnego oddziału ratunkowego:

  • pacjenci we wstrząsie, z objawami zaburzeń świadomości;
  • pacjenci prezentujący objawy tzw. ostrego brzucha, do których należy np. objaw Blumberga - polega on na wykonaniu ucisku na jamę brzuszną, a następnie szybkim odpuszczeniu dłoni. Objaw dodatni stwierdza się, gdy pacjent odczuwa silny ból w trakcie zabierania dłoni - może to świadczyć o podrażnieniu otrzewnej lub jej zapaleniu;
  • przy podejrzeniu, że ból brzucha wynika z zagrażającego życiu powodu, np. ostrego zespołu wieńcowego.

Kiedy z bólem żołądka zgłosić się do lekarza?

Do lekarza zgłosić się powinni także pacjenci z tzw. objawami alarmowymi, do których należą:

  • objawy krwawienia z przewodu pokarmowego, np. fusowatymi wymiotami;
  • niedokrwistość z niedoboru żelaza;
  • utrata masy ciała bez intencji odchudzania się;
  • ból brzucha wybudzający ze snu;
  • uciążliwe wymioty;
  • obecność guza w nadbrzuszu;
  • dysfagia, czyli problemy z przełykaniem.

Bibliografia

  • Evaluation of the adult with abdominal pain - UpToDate. (n.d.). Retrieved August 24, 2022, from https://www.uptodate.com/contents/evaluation-of-the-adult-with-abdominal-pain?search=stomach ache&source=search_result&selectedTitle=1~150&usage_type=default&display_rank=1#H15
  • Angina pectoris: Chest pain caused by fixed epicardial coronary artery obstruction - UpToDate. (n.d.). Retrieved August 24, 2022, from https://www.uptodate.com/contents/angina-pectoris-chest-pain-caused-by-fixed-epicardial-coronary-artery-obstruction?sectionName=DIAGNOSIS&search=stomach ache&topicRef=6862&anchor=H358110138&source=see_link#H14
  • https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.5.1.
  • https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.5.2.
  • https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.4.6.
  • https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.I.1.13.
  • https://www.mp.pl/pacjent/gastrologia/choroby/zoladek/50792,zapalenie-blony-sluzowej-zoladka
Udostępnij
Następna porada Zaparcia, wzdęcia, ból brzucha? Poznaj przyczyny i objawy Helicobacter pylori. Sprawdź jak leczyć Helicobacter pylori! Czytaj więcej
Autor Magdalena Bernisz
Studentka V roku kierunku lekarskiego Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Do jej zainteresowań należą patomorfologia, toksykologia oraz choroby wewnętrzne - w szczególności gastroenterologia oraz hematologia. Interesuje się także dermatologią, zwłaszcza chłoniakami i innymi rozrostami nowotworowymi skóry. Prywatnie trenuje triathlon, a w wolnym czasie zajmuje się tworzeniem ilustracji oraz portretów cyfrowych.
Farmaceuta
Potrzebujesz darmowej porady? Zapytaj farmaceutę