Refluks? Poznaj przyczyny i objawy refluksu u dorosłych. Sprawdź jak go leczyć i jakie choroby może wskazywać!

Kobieta z refluksem

Refluks (ang. gastroesophageal reflux, GER) to zarzucanie treści żołądkowej do przełyku. Co ciekawe, większość osób doświadcza GER, nie odczuwając w związku z tym żadnych objawów. Co jednak zrobić, gdy wystąpią nieprzyjemne objawy refluksu? Jak go rozpoznać? Jakie są przyczyny refluksu i jak go leczyć? Co stosować na refluks? Przeczytaj!

Czym jest refluks?

Choroba refleksowa przełyku (ang. gastroesophageal reflux disease, GERD) jest najczęstszą chorobą nie tylko przełyku, ale i całego przewodu pokarmowego. GERD jest związany przede wszystkim z zaburzeniami funkcjonowania dolnego zwieracza przełyku (ang. lower esophageal sphincter, LES).

Wśród czynników rozwinięcia choroby refluksowej przełyku wymienia się również:

  • obecność przepukliny rozworu przełykowego;
  • otyłość;
  • ciążę;
  • stosowanie doustnej antykoncepcji;
  • obecność wtórnych zaburzeń motoryki przełyku, np. w przebiegu chorób takich jak polineuropatie czy cukrzyca;
  • zaburzenia hormonalne;
  • stosowanie leków obniżających ciśnienie dolnego zwieracza przełyku - wśród preparatów takich znajdują się np. benzodiazepiny, azotany, czy β2-mimetyki.

Jakie są objawy refluksu?

Najczęstszym objawem refluksu jest zgaga. Zgagę definiuje się jako uczucie pieczenia za mostkiem, promieniujące w stronę jamy ustnej. Nierzadko pojawia się przy niej poczucie kwaśnego smaku w ustach.

Chorzy mogą zgłaszać także uczucie odbijania. Objawy refluksu mają tendencję do nasilania się po spożyciu obfitych, tłustych posiłków. Także pozycja ma wpływ na nasilenie objawów GERD - stają się one bardziej uciążliwe przy położeniu się lub pochyleniu.

Chorobie refluksowej przełyku mogą towarzyszyć także objawy spoza przewodu pokarmowego. Pojawić się może chrypka, zwłaszcza rano. Czasem u pacjentów występuje również:

  • suchy kaszel,
  • świszczący oddech.

Warto pamiętać jednak, że w większości przypadków GERD pozostaje bezobjawowy.

Należy także pamiętać, że wystąpienie tzw. objawów alarmowych wymaga większej uwagi i bezwzględnego wykonania badania endoskopowego:

  • dysfagia, czyli zaburzenia przełykania;
  • utrata masy ciała bez zamiaru odchudzania się;
  • ból brzucha wybudzający ze snu;
  • uporczywe wymioty;
  • krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego;
  • niedokrwistość;
  • guz w nadbrzuszu.

Produkty na objawy refluksu

Co zrobić gdy refluksu wraca?

Nawracające epizody regurgitacji (cofania się treści pokarmowej z żołądka do przełyku), wywołujące typowe objawy - takie jak zgaga, odbijanie - nasuwają silne podejrzenie choroby refluksowej przełyku. Rozpoznanie stawia się zwykle na podstawie obrazu klinicznego. W przypadku towarzyszących objawów alarmowych, bądź niepowodzenia leczenia, konieczne będzie wykonanie badania endoskopowego.

Jak leczyć refluks?

U chorych z GERD niezbędne będzie wprowadzenie modyfikacji stylu życia. U osób z nadwagą i otyłością rekomenduje się redukcję masy ciała. Zaleca się także, by ostatni posiłek przyjmować najpóźniej na 2-3 godziny przed pójściem spać.

Jeśli chodzi o unikanie wybranych potraw (takich jak cytrusy, czekolada, kofeina) - źródła są co do tego rozbieżne. Niektórzy chorzy odnoszą jednak duże korzyści z eliminacji tego typu pokarmów. Korzystne może się okazać także zmniejszenie objętości spożywanych posiłków.

Wprowadza się także leczenie farmakologiczne. Podstawowymi lekami w terapii GERD są inhibitory pompy protonowej (IPP). Należy pamiętać, że prawie wszystkie IPP należy przyjmować raz dziennie 30-60 minut przed śniadaniem. Wyjątek stanowi dekslanzoprazol, który można przyjmować niezależnie od posiłków, jednak jego cena jest znacznie wyższa od klasycznie stosowanych leków z tej kategorii. W zależności od stopnia zaawansowania choroby - leki te przyjmuje się przewlekle lub do momentu ustąpienia objawów.

Doraźnie można stosować leki zobojętniające kwas solny, takie jak sole glinu czy magnezu.

Możliwe jest także przeprowadzenie leczenia operacyjnego - najczęściej wykonuje się tzw. fundoplikację Nissena metodą laparoskopową. Polega ona na wytworzeniu wokół przełyku dodatkowego „mankietu” ze ścian żołądka. Jest ona rozważana w niektórych przypadkach, np. przy znacznej przepuklinie rozworu przełykowego.

Bibliografia

  • https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.4.2.
  • Clarrett DM, Hachem C. Gastroesophageal Reflux Disease (GERD). Mo Med. 2018 May-Jun;115(3):214-218. PMID: 30228725; PMCID: PMC6140167.
  • Antunes C, Aleem A, Curtis SA. Gastroesophageal Reflux Disease. [Updated 2022 Jul 4]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2022 Jan-.Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK441938/
Udostępnij
Następna porada Kaszel po COVID. Jak leczyć i ile trwa kaszel po koronawirusie? Sprawdź! Czytaj więcej
Autor Magdalena Bernisz
Studentka V roku kierunku lekarskiego Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Do jej zainteresowań należą patomorfologia, toksykologia oraz choroby wewnętrzne - w szczególności gastroenterologia oraz hematologia. Interesuje się także dermatologią, zwłaszcza chłoniakami i innymi rozrostami nowotworowymi skóry. Prywatnie trenuje triathlon, a w wolnym czasie zajmuje się tworzeniem ilustracji oraz portretów cyfrowych.
Farmaceuta
Potrzebujesz darmowej porady? Zapytaj farmaceutę