
Ibuprofen - właściwości lecznicze i dawkowanie. Kiedy stosować ibuprofen? Sprawdź!
Jednym z najpopularniejszych leków stosowanych na wszelkiego rodzaju bóle jest ibuprofen. Na rynku dostępnych jest co najmniej kilkadziesiąt różnych leków prostych i złożonych, które mają w swoim składzie ibuprofen, a które powinniśmy jednak stosować z rozwagą. Dlaczego? Nie każdy i nie zawsze może przyjmować ibuprofen. Zatem kiedy można go zażywać, a kiedy lepiej wybrać lek z inną substancją? Jak dawkować ibuprofen i po jakim czasie możemy poczuć jego lecznicze działanie?
Jak działa ibuprofen?
Ibuprofen to lek z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), które mają zdolność łagodzenia takich dolegliwości jak ból, obrzęk i gorączka. Ponadto ibuprofen hamuje agregację płytek krwi (czyli po prostu ich zlepianie się) oraz zmniejsza jej krzepliwość.
Ibuprofen hamuje aktywność enzymów cyklooksygenazy COX-1 i COX-2, które z kolei biorą udział w syntezie prostaglandyn – to czynniki powodujące uczucie bólu, stan zapalny czy obrzęk).
Ibuprofen łagodzi ból o słabym i umiarkowanym nasileniu i zaleca stosować go w przypadku:
- bólu głowy (w tym bóle napięciowe i migrenowe)
- bólu zębów
- bólu mięśni, stawów, kości
- bólu w przebiegu grypy czy przeziębienia
- bólu miesiączkowego
- nerwobólu
- reumatoidalnego zapalenia stawów
- choroby zwyrodnieniowej stawów
- gorączki różnego pochodzenia
Po jakim czasie działa ibuprofen?
Ibuprofen jest o tyle bezpieczny, że nie kumuluje się w organizmie, po upływie doby jest wydalany z organizmu w niezmienionej postaci lub w postaci nieaktywnego metabolitu. Najwyższe stężenie w organizmie osiąga po około 1-2 h od podania, jednak jego działanie możemy odczuć już po około 30 minutach od zażycia leku.
Kto może przyjmować ibuprofen?
Ibuprofen jest lekiem dość bezpiecznym w stosowaniu, dlatego można podawać go nawet niemowlętom, ale dopiero od 3. miesiąca życia. Można stosować go u dzieci, u osób w podeszłym wieku, a także u ciężarnych, jednak w każdym przypadku należy zachować ostrożność i koniecznie zapoznać się z ulotką przed zażyciem leku, ponieważ może okazać się, że w naszym przypadku lepszym wyborem będzie inny lek. Ibuprofen nie powinien być stosowany u osób:
- z nadwrażliwością na ibuprofen
- u których wystąpiła reakcja alergiczna na ibuprofen, kwas acetylosalicylowy lub inny lek z grupy NLPZ
- z chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy
- u których wystąpiła perforacja lub krwawienie z przewodu pokarmowego
- z ciężką niewydolnością wątroby, nerek lub serca
- w ostatnim trymestrze ciąży
- ze skaża krwotoczną
Są też pewne wskazania do skonsultowania się z lekarzem, zanim zacznie się zażywać ibuprofen. Powinny zrobić to osoby, u których stwierdzono:
- toczeń rumieniowaty oraz mieszaną chorobę tkanki łącznej
- choroby przewodu pokarmowego (wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniewskiego-Crohna)
- nadciśnienie tętnicze krwi
- zaburzenia czynności wątroby, nerek, serca
- zaburzenia krzepnięcia krwi
- astmę oskrzelową
- chorobę, w której przebiegu stosowane są inne leki (zwłaszcza leki przeciwzakrzepowe, moczopędne, nasercowe czy kortykosteroidy)
Ponadto nie zaleca się stosowania ibuprofenu w przypadku zachorowania na ospę wietrzną.
Produkty z paracetamolem
Jak dawkować ibuprofen?
Ibuprofen można podawać niemowlętom od 3. miesiąca życia, jednak wiadomo, że nie ma możliwości zastosowania tabletki u tak małego dziecka. Wtedy należy sięgnąć po syrop lub zawiesinę i bardzo dokładnie przeczytać ulotkę, aby zapoznać się ze sposobem dawkowania. U dzieci poniżej 20 kg masy ciała (zakłada się, że to masa ciała dziecka do 6. roku życia) dawkowanie podaje się w przeliczeniu na kilogramy. Jest to 20-30 mg ibuprofenu na kilogram masy ciała dziecka podzielone na 2-3 dawki. Czyli np. dla niemowlęcia, które ma 5 miesięcy i waży około 5 kg będzie to maksymalnie 150 mg ibuprofenu na dobę, a jednorazowo maksymalnie 50 mg zakładając, że podamy dziecku lek 3 razy w ciągu doby (co 8 godzin).
U dzieci powyżej 6. roku życia można podać już tabletkę, jeśli dziecko nie ma problemu z połknięciem jej. I tak dzieciom w wieku 6-9 lat możemy podać jedną tabletkę, która zawiera 200 mg ibuprofenu maksymalnie 3 razy na dobę, tak aby nie przekroczyć maksymalnej dawki dobowej wynoszącej 600 mg. U dzieci w wieku 9-12 lat można zastosować jedną tabletkę, która zawiera 200 mg ibuprofenu maksymalnie 4 razy na dobę, a więc nie przekraczamy dawki dobowej wynoszącej 800 mg.
U młodzieży powyżej 12. roku życia oraz u dorosłych w razie konieczności można podać jednorazowo dwie tabletki zawierające po 200 mg ibuprofenu, a potem w miarę potrzeb 1-2 tabletki co 4-6 godzin, jednak nie można przekroczyć maksymalnej dawki dobowej wynoszącej 1200 mg.
Jeśli po 3 dniach objawy nie ustąpią luba nasilą się, konieczna będzie wizyta u lekarza.
Jakie są objawy przedawkowania ibuprofenu?
Jeśli zdarzy się, że pomyłkowo zażyjemy większą dawkę leku niż powinniśmy, może zdarzyć się, że pojawią się pewnie objawy, takie jak:
- nudności, wymioty
- ból żołądka
- osłabienie, ból i zawroty głowy
- dzwonienie w uszach
- dezorientacja
- oczopląs
- senność
- ból w klatce piersiowej i problemy z oddychaniem
- kołatanie serca
- utrata przytomności
- drgawki u dzieci
- krew w moczu
- uczucie zimna
W przypadku przedawkowania leku koniecznie należy skonsultować się z lekarzem. Nie ma swoistej odtrutki, ale jeśli nie minęła godzina od zażycia zbyt dużej ilości ibuprofenu, lekarz może zalecić podanie doustnie węgla aktywnego, w innym razie lekarz będzie postępował zależnie od sytuacji. Dlatego tak ważne jest, aby zawsze dokładnie przeczytać ulotkę i zapoznać się ze sposobem stosowania leku oraz sprawdzić czy inne leki, które przyjmujemy nie zawierają w swoim składzie ibuprofenu.
Jakie są skutki uboczne zażywania ibuprofenu?
Mimo, że ibuprofen jest lekiem dość dobrze tolerowanym, to niestety może się zdarzyć, że po jego zażyciu pojawią się u nas jakieś niekorzystne objawy. Może to być między innymi:
- ból brzucha, nudności, biegunka
- ból i zawroty głowy
- wysypka, pokrzywka, świąd skóry
- drażliwość, zmęczenie
- wrzody, perforacja lub krwawienie z przewodu pokarmowego
- zaburzenia czynności nerek, wątroby
Istnieją także bardzo rzadko spotykane ciężkie postacie silnych reakcji na lek, jest to np. złuszczające zapalenie skóry, tzw. zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Dlatego, jeśli tylko pojawią się jakieś problemy skórne, np. wysypka, należy natychmiast przestać podawać lek i skonsultować się z lekarzem.
Ibuprofen (czy inny lek z grupy NLPZ) może też niekorzystnie wpływać na płodność u kobiet, jednak jest to działanie, które ustępuje po zakończeniu leczenia.
Przyjmowanie ibuprofenu może być związane z niewielkim wzrostem ryzyka wystąpienia zawału serca czy udaru, szczególnie przy stosowaniu wysokich dawek leku.
Czy ibuprofen można łączyć z paracetamolem?
Odpowiedź na to pytanie można z łatwością znaleźć na aptecznych półkach, ponieważ producenci oferują preparaty, które łączą w swoim składzie oba te leki. Jest to możliwe, ponieważ mają one różny mechanizm działania. Należy oczywiście pamiętać o tym, aby przed zażyciem takiego specyfiku upewnić się, czy możemy go bezpiecznie zażyć. Trzeba liczyć się z tym, że takie połączenie leków może spowodować uszkodzenie nerek.
Czy ibuprofen można łączć z innymi lekami? Jakie są interakcje?
Wydawałoby się, że zwykły lek przeciwbólowy/przeciwgorączkowy nie powinien w żaden sposób wpływać na inne zażywane przez nas leki. Jednak takie podejście może być zgubne i doprowadzić do problemów zdrowotnych. Dlatego należy zawsze poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach i zasięgnąć jego porady, zanim weźmiemy kolejną tabletkę. Nie powinno się łączyć ibuprofenu z :
- kwasem acetylosalicylowym (chyba, że lekarz zalecił inaczej)
- innymi lekami z grupy NLPZ, w tym z selektywnymi inhibitorami COX-2 (tzw. koksyby, dostępne wyłącznie na receptę)
Jest również szereg leków, które wpływają na działanie ibuprofenu lub ibuprofen wpływa na ich działanie i dlatego też należy zachować ostrożność przy ich stosowaniu. Są to między innymi:
- leki przeciwzakrzepowe, rozrzedzające krew
- leki obniżające ciśnienie krwi
- selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny
- glikozydy nasercowe
- metotreksat
- cyklosporyna
- antybiotyki chinolonowe
- kortykosteroidy
