*Produkty na liście rezerwacji leków na receptę:
Przejdź do rezerwacji
Ból stawów

Przewlekły ból stawów. Jakie są przyczyny i objawy bólu stawów? Jak leczyć i co stosować na przewlekły ból stawów? Sprawdź!

Ból stawów może być skutkiem przeciążenia lub urazu. Jeśli jednak trwa dłużej niż 3 miesiące, stając się bólem przewlekłym może także świadczyć o poważnej chorobie, w tym chorobie autoimmunologicznej. Z tego powodu tak ważna jest odpowiednia diagnostyka i szybkie określenie przyczyny bólu.

Czym jest ból stawów?

Międzynarodowe Towarzystwo Badania Bólu definiuje ból jako nieprzyjemne doznanie czuciowe i emocjonalne, które związane jest z rzeczywistym lub możliwym uszkodzeniem tkanki. Możemy wyróżnić:

  • ból ostry,
  • ból przewlekły.

Ból stawów to ból zlokalizowany w stawach oraz w ich obrębie. Nie jest chorobą samą w sobie, lecz objawem. Może wynikać z wielu różnych przyczyn, nie zawsze związanych bezpośrednio z samym stawem. Ból ten może minąć samoistnie po kilku dniach lub przejść w ból przewlekły. Wówczas należy przeprowadzić dogłębną diagnostykę w celu zidentyfikowania przyczyny bólu.

Jeśli ból towarzyszy pacjentowi dłużej niż 3 miesiące, mówimy zazwyczaj o przewlekłym bólu stawów.

Jakie są przyczyny bólu stawów?

Przyczyny bólu stawów mogą być rozmaite. Może być on efektem:

  • urazu,
  • przeciążenia (intensywnego wysiłku fizycznego),
  • infekcji,
  • choroby (w tym choroby autoimmunologicznej),
  • działania czynników genetycznych,
  • starzenia się organizmu.

Ból stawów związany z urazem jest zazwyczaj bólem ostrym, a więc charakteryzującym się większym natężeniem, ale nie trwającym zazwyczaj dłużej niż miesiąc. Ból przewlekły stawów jest przeważnie wynikiem rozwijającej się choroby, a do najczęstszych przyczyn tego bólu zaliczamy chorobę zwyrodnieniową stawów. Jedną z innych przyczyn przewlekłego bólu stawów może być także reumatoidalne zapalenie stawów (RZS).

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) a bóle stawów

Choroba zwyrodnieniowa stawów (osteoartroza) dotyczy jedynie stawów a reumatoidalne zapalenie stawów jest chorobą zapalną, która może obejmować także inne narządy. Należy do chorób autoimmunologicznych, czyli takich w których nasz własny organizm atakuje prawidłowe komórki, tkanki i narządy.

W reumatoidalnym zapaleniu stawów oprócz przewlekłego bólu stawów mogą wystąpić także inne objawy takie jak:

  • poranna sztywność stawów, trwająca nawet godzinę,
  • ograniczenie ruchomości,
  • tkliwość w obrębie stawu,
  • obrzęk,
  • zaczerwienienie.

Należy pamiętać, że RZS to podstępna choroba, której początkowe objawy mogą przypominać po prostu grypę i objawiać się:

  • osłabieniem,
  • gorączką,
  • brakiem apetytu,
  • spadkiem masy ciała,
  • bólami mięśni.

Nieleczona choroba może prowadzić do stopniowej deformacji stawów, niepełnosprawności, a nawet śmierci.

Dna moczanowa a bóle stawów

Dna moczanowa (podagra, artretyzm) to jedna z najczęściej występujących chorób reumatycznych, która może prowadzić do ostrego jak i przewlekłego bólu stawów. Przyczyną rozwoju tej choroby jest odkładanie kryształów moczanu sodu w płynie stawowym, co prowadzi do zapalenia stawów.

Początkowo dna moczanowa może nie dawać żadnych objawów (bezobjawowa hiperurykemia) żeby następnie doprowadzić do ostrego zapalenia stawów, okresów między napadami dny, a po latach rozwinąć się w postać przewlekłą (przewlekłe zapalenie stawów).

Przewlekłe ból stawów, czyli ból o mniejszym nasileniu, ale występujący stale może zatem towarzyszyć dnie przewlekłej. Dochodzi także do stopniowego niszczenia chrząstki, ścięgien i więzadeł, a także zniekształcenia całych stawów i rozwoju niepełnosprawności. Przewlekła dna moczanowa atakuje także inne narządy.

  1. No-Spa Max Tabletki
    Cena od 20,99 zł
  2. Paracetamol Aurovitas 500 mg
    tabletki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe
    Cena od 8,99 zł
  3. Ibuprom Max Rapid 400 mg
    tabletki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe
    Cena od 21,99 zł
  4. Apap Migrena
    lek przeciwmigrenowy
    Cena od 18,29 zł

Toczeń a bóle stawów

Toczeń należy do przewlekłych chorób autoimmunologicznych podobnie jak RZS. Charakteryzuje się okresami remisji i zaostrzeń, pogarszając jakość życia pacjenta i prowadząc do niepełnosprawności, a także śmierci.

Jest powodem wielu różnych, mało specyficznych objawów, powodując między innymi:

  • ból i obrzęk stawów, ich deformację, poranną sztywność, bóle mięśniowe i zapalenie mięśni,
  • rumień na twarzy i inne objawy skórne,
  • choroby nerek,
  • choroby układu sercowo-naczyniowego takie jak choroba wieńcowa, niewydolność serca czy zwiększone ryzyko zawału serca,
  • kaszel, zapalenie płuc,
  • bóle głowy, problemy z pamięcią i koncentracją,
  • bóle brzucha, wymioty, nudności, biegunka.

Przewlekły ból stawów i obrzęk występują niemal u wszystkich chorych na toczeń.

Reumatoidalne zapalenie stawów, dna moczanowa czy toczeń to tylko niektóre choroby, w których mogą występować przewlekłe bóle stawów. Ich przyczyną mogą być także infekcje wirusowe takie jak grypa czy bakteryjne, na przykład borelioza. Do innych przyczyn zaliczamy także nadwagę i otyłość, a także przyjmowanie niektórych leków.

Jak rozpoznać przewlekły ból stawów?

Jeśli pacjentowi doskwiera przewlekły ból stawów nie należy zwlekać z odpowiednią diagnostyką. Przewlekły ból stawów może być nie tylko wynikiem urazu czy przeciążenia, ale także poważnej choroby. Pacjent powinien bezzwłocznie zgłosić się do lekarza, jeśli oprócz bólu pojawia się:

  • obrzęk, zaczerwienienie i uczucie ciepła w obrębie stawu,
  • ograniczenie ruchomości w stawie,
  • poranna sztywność trwająca nawet godzinę,
  • dodatkowe objawy takie jak gorączka, zmęczenie, bóle mięśni,
  • ból stawów wybudzający ze snu.

Lekarz na podstawie wywiadu z pacjentem zleca odpowiednie badania, do których mogą należeć:

  • badania laboratoryjne,
  • rentgen (RTG),
  • ultrasonografia (USG),
  • tomografia komputerowa (TK),
  • rezonans magnetyczny,
  • punkcja stawu.

W przypadku objawów wskazujących na możliwe występowanie reumatoidalnego zapalenia stawów lekarz może zlecić badanie czynnika RF. W tym celu pobiera się krew, płyn stawowy lub inny płyn ustrojowy w celu stwierdzenia obecności i/lub stężenia czynnika reumatoidalnego.

Badanie czynnika RF nie jest jednak specyficzne tylko dla RZS, dlatego lekarz może zlecić także inne badania takie jak:

  • OB (Odczyn Biernackiego),
  • CRP (białko C-reaktywne),
  • oznaczenie przeciwciał przeciwko cyklicznemu peptydowi cytrulinowanemu (anty-CCP). Jest to badanie bardziej swoiste dla reumatoidalnego zapalenia stawów, a szczególnie we wczesnym stadium.

Europejska Liga Przeciwreumatyczna (EULAR) rekomenduje przeprowadzanie oznaczeń czynnika RF oraz przeciwciał anty-CCP u wszystkich pacjentów z podejrzeniem RZS.

Jak leczyć przewlekły ból stawów?

Najważniejsze w leczeniu przewlekłego bólu stawów jest leczenie przyczyny, a nie tylko zmniejszanie dolegliwości bólowych poprzez stosowanie leków przeciwbólowych. Zupełnie inaczej będzie leczone reumatoidalne zapalenie stawów a inaczej przewlekły ból stawów spowodowany boreliozą.

Jednak podczas często długotrwałego procesu poszukiwania przyczyny bólu lekarz może zalecić pacjentowi leki przeciwbólowe do stosowania miejscowego w postaci kremów, maści lub żeli lub w postaci doustnej. Do takich leków należą:

  • niesteroidowe leki przeciwzapalne – ibuprofen, ketoprofen, diklofenak, naproksen,
  • paracetamol.

Po ustąpieniu stanu zapalnego warto rozpocząć ukierunkowaną rehabilitację. W wielu chorobach jak w przypadku RZS, pozwala ona opóźnić deformację stawów i rozwój niepełnosprawności.

  1. Reumablok Akut Forte Maść
    preparat na stawy
    Cena od 24,99 zł Cena regularna 26,99 zł
  2. Reumo Terapia Bóle Mięśni i Stawów Żel
    żel rozluźniający mięśnie
    Cena od 27,99 zł Cena regularna 36,99 zł
  3. Life Spray Chłodzący
    spray chłodzący
    Cena od 16,99 zł

Terapia medyczną marihuaną a przewlekły ból stawów

W jednym z najnowszych badań wykazano, że kannabidiol (CBD), czyli składnik medycznej marihuany jest obiecującą substancją, która może pomóc wielu pacjentom zgłaszającym bóle stawów. W badaniach CBD:

  • zmniejszał ból stawów,
  • zwiększał sprawność fizyczną,
  • poprawiał jakość snu.

Szczególną poprawę zauważono u osób z chorobą zwyrodnieniową stawów. Zmniejszenie bólu zgłaszali jednak także pacjenci z reumatoidalnym zapaleniem stawów i innymi chorobami autoimmunologicznymi z objawami stawowymi.

Wielu pacjentów, stosując CBD odstawiło rutynowo stosowane leki przeciwbólowe takie jak NLPZ, paracetamol i opioidy.

Jakie są domowe sposoby na przewlekły ból stawów?

Uzupełnieniem standardowej farmakoterapii, czyli leków zapisanych przez lekarza mogą być także domowe sposoby na ból stawów, a więc:

  • odciążenie stawu – ostry ból stawów wymaga przede wszystkim odpoczynku i odciążenia bolącego stawu. Po ustąpieniu ostrej fazy należy rozpocząć fizjoterapię, czyli ćwiczenia, które wzmocnią stawy, poprawią ich ruchomość i zmniejszą przewlekły ból,
  • zimne okłady - zmniejszają one obrzęk i ból. Można stosować okłady z lodu zawiniętego w ściereczkę lub kupić specjalny żel wielorazowego użytku w aptece.

Bibliografia

  • Ból stawów: przyczyny, objawy i leczenie, https://www.mp.pl/pacjent/objawy/64576,bol-stawow [dostęp: 31.07.2023].
  • Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS): przyczyny, objawy i leczenie, https://www.mp.pl/pacjent/reumatologia/choroby/63732,reumatoidalne-zapalenie-stawow [dostęp: 01.08.2023].
  • Frane N., Stapleton E., Iturriaga C., Ganz M., Rasquinha V., Duarte R., Cannabidiol as a treatment for arthritis and joint pain: an exploratory cross-sectional study, J Cannabis Res., 2022.
Udostępnij:

Autor Natika Karolak Zobacz profil
Absolwentka farmacji Collegium Medicum w Bydgoszczy oraz studiów podyplomowych „Marketing strategiczny na rynku farmaceutycznym” Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu. Aktualnie poznaje uroki berlińskiego życia oraz niemieckich aptek.
Następna porada
Babeszjoza. Czym jest babeszjoza? Jakie są jej przyczyny i objawy i jak ją leczyć? [Choroby odkleszczowe] Czytaj więcej