*Produkty na liście rezerwacji leków na receptę:
Przejdź do rezerwacji
Przewlekły ból głowy

Przewlekły ból głowy. Jakie są przyczyny i objawy przewlekłego bólu głowy? Kiedy udać się do lekarza? Jak leczyć bóle głowy? Sprawdź!

Przewlekły ból głowy jak każdy inny chronicznie występujący ból pogarsza jakość życia pacjenta, może być przyczyną wystąpienia innych chorób, w tym rozwoju depresji. Leczenie przewlekłego bólu głowy to skomplikowany proces, a efekty farmakoterapii nie zawsze przynoszą oczekiwany przez pacjenta rezultat.

Czym jest ból głowy?

Ból głowy według Międzynarodowego Towarzystwa Badania Bólu jest nieprzyjemnym doznaniem czuciowym oraz emocjonalnym, które związane jest z istniejącym lub potencjalnym uszkodzeniem tkanki. Wyróżniamy:

  • ból ostry głowy (krótkotrwały, o większym natężeniu),
  • ból przewlekły głowy (długotrwały, zazwyczaj o mniejszym natężeniu).

Ból przewlekły głowy a ból ostry głowy. Jaka jest różnica?

Zazwyczaj jako ból przewlekły określamy ból trwający dłużej niż 3 miesiące, a ból ostry jako krótkotrwałe doznanie, które nie trwa dłużej niż miesiąc. Zdarza się, że ból przewlekły określany jest jako odrębna jednostka chorobowa, jeśli nie można wyodrębnić jego przyczyny.

Ból utrzymujący się przez dłuższy czas zdecydowanie wpływa na jakość życia pacjenta, pogarszając jego samopoczucie, funkcje poznawcze, a nawet prowadząc do depresji.

Czym jest przewlekły ból głowy?

Przewlekły ból głowy, zwany także jako przewlekły codzienny ból głowy (Chronic Daily Headache, CDH) to ból występujący przez co najmniej 15 dni w miesiącu i utrzymujący się przez przeszło 3 miesiące.

Przewlekły ból głowy obniża jakość życia pacjenta, prowadząc do częstych zwolnień z pracy i utrudniający normalne, codzienne czynności. Przeważnie nie ustępuje pod wpływem leczenia doraźnego, co prowadzi do jeszcze większej frustracji i rezygnacji pacjenta. Terapia przewlekłego bólu głowy wymaga poszerzonej diagnostyki, wnikliwego poszukiwania przyczyny oraz ścisłej współpracy ze strony pacjenta i specjalisty.

Jakie są rodzaje bólów głowy?

Przewlekłe bóle głowy możemy podzielić na pierwotne (samoistne), czyli takie o trudnej do uchwycenia przyczynie oraz wtórne, czyli związane z nadużywaniem leków, urazem lub istniejącymi chorobami.

Do pierwotnych przewlekłych bólów głowy zaliczamy:

  • bóle krótkotrwałe (trwające do 4 godzin), na przykład:
    • klasterowy ból głowy,
    • napadowa hemikrania (jednostronny ból głowy),
  • bóle długotrwałe (utrzymujące się powyżej 4 godzin), na przykład:
    • migrena przewlekła,
    • przewlekłe napięciowe bóle głowy,
    • hemikrania ciągła,
    • nowy codzienny uporczywy ból głowy.

Do najczęściej występujących chronicznych bólów głowy należy przewlekła migrena i przewlekłe napięciowe bóle głowy.

Czym jest migrena przewlekła?

Migrena to złożone zaburzenie neurologiczne, które charakteryzuje się nie tylko bólem głowy, ale także zaburzeniami ze strony przewodu pokarmowego takimi jak nudności czy wymioty oraz światłowstrętem i wrażliwością na dźwięki. Sam ból głowy jest zazwyczaj jednostronny, pulsujący i zdarza się, że jest poprzedzony aurą, czyli zwiastunami migreny takimi jak:

  • zaburzenia widzenia,
  • halucynacje wzrokowe i/lub węchowe,
  • spadek siły,
  • zaburzenia koordynacji ruchowej,
  • zaburzenia mowy.

Międzynarodowa Klasyfikacja Bólów Głowy wyróżnia aż 6 typów migreny w tym migrenę przewlekłą, która należy do przewlekłych bólów głowy i doświadcza jej pacjent częściej niż 15 dni w miesiącu.

Pacjenci, którzy cierpią z powodu migreny przewlekłej często nadużywają środków przeciwbólowych. Co więcej, towarzyszą im też przeważnie inne choroby i dolegliwości takie jak choroby układu pokarmowego, padaczka, choroby reumatologiczne czy zaburzenia psychiczne. Migrenie przewlekłej ze względu na uporczywy charakter, pogorszenie jakości życia i trudne leczenie często towarzyszy depresja.

Czym jest przewlekłe napięciowe bóle głowy?

Przewlekłe bóle głowy typu napięciowego również występują przez więcej niż 15 dni w ciągu miesiąca i charakteryzują się obustronnym, opisywanym jako uciskający bólem głowy. Częściej występuje u kobiet, u osób rasy kaukaskiej i w wieku powyżej 50 lat.

Przewlekłe napięciowe bóle głowy również obniżają jakość życia i ograniczają w pewnym stopniu funkcjonowanie pacjenta.

Jak leczyć przewlekłe bóle głowy?

Leczenie przewlekłych bólów głowy należy do skomplikowanych terapii, ponieważ każdy pacjent może w odmienny sposób zareagować na dane leczenie przeciwbólowe. Zależy to między innymi od naszej genetyki, dlatego to, że dany lek przeciwbólowy zadziałał u jednego pacjenta nie oznacza, że wywoła taki sam efekt u drugiego, cierpiącego na to samo schorzenie.

Rodzaj leczenia przewlekłych bólów głowy może zależeć od typu tego schorzenia. Przykładowo w migrenach stosuje się najczęściej:

  • paracetamol,
  • niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ),
  • leki przeciwwymiotne,
  • tryptany (skuteczne w przerywaniu napadów migreny).

W tak zwanym nowym codziennym uporczywym bólu głowy wypróbowano nawet takie leki jak:

  • leki przeciwpadaczkowe (gabapentyna, topiramat),
  • leki przeciwdepresyjne (wenlafaksyna, nortryptylina),
  • toksyna botulinowa.

Przewlekłe bóle głowy mogą być także leczone za pomocą opioidów, naproksenu czy indometacyny. Możliwości jest zatem bardzo dużo.

Jednak nawet połowa chorych zgłasza niezadowolenie z efektów farmakoterapii w leczeniu bólu przewlekłego. Z tego powodu powinniśmy stale poszukiwać innych, niestandardowych form leczenia i prowadzić wysokiej jakości badania kliniczne.

Przewlekłe bóle głowy a terapia marihuaną medyczną

Do alternatywnych metod leczenia przewlekłego bólu głowy należy terapia medyczną marihuaną, która jest coraz częściej wykorzystywana, gdy standardowe formy leczenia zawodzą.

Trwają także intensywne badania nad wpływem medycznej marihuany na zmniejszenie przewlekłego bólu w tym bólu głowy.

Ciągle brakuje wysokiej jakości badań klinicznych potwierdzających jednoznacznie zmniejszenie bólu u pacjentów z chronicznym bólem głowy. Jednak coraz więcej pacjentów decydujących się na tą alternatywną metodę leczenia zgłasza poprawę, stosując medyczną marihuanę zwłaszcza w terapii migreny.

Podczas stosowania medycznej marihuany w leczeniu migreny pacjenci zgłaszali między innymi:

  • zmniejszenie natężenia bólu,
  • spadek spożycia środków przeciwbólowych w ciągu dnia,
  • zmniejszenie uzależnienia od leków przeciwbólowych,
  • poprawa samopoczucia i stanu zdrowia zarówno fizycznego jak i psychicznego.

Przyszłe badania powinny obejmować jak największą liczbę osób oraz skupić się na wyborze odpowiedniej dawki THC i/lub CBD w przewlekłym bólu głowy. Zbyt niska dawka może okazać się nieskuteczna, a zbyt wysoka może prowadzić do zapalenia nerwów, tolerancji spadku działania przeciwbólowego.

Ze względu jednak na brak jednoznacznych dowodów skuteczności i bezpieczeństwa stosowania medycznej marihuany w terapii przewlekłych bólów głowy to do lekarza specjalisty i pacjenta należy ostateczna decyzja w sprawie zastosowania tego produktu leczniczego w tym schorzeniu. Specjalista bierze pod uwagę w tym przypadku stosunek korzyści do ryzyka w terapii.

Bibliografia

  • Społeczne Znaczenie Migreny z perspektywy zdrowia publicznego i systemu ochrony zdrowia, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego, Państwowy Zakład Higieny, Warszawa, 2019.
  • Ahmed F., Parthasarathy R., Khalil M., Chronic daily headaches, Ann Indian Acad Neurol., 2012.
  • Okusanya B.O., Lott B.E., Ehiri J., McClelland J., Rosales C., Medical Cannabis for the Treatment of Migraine in Adults: A Review of the Evidence, Front Neurol., 2022.
  • Poudel S., Quinonez J., Choudhari J., Au Z.T., Paesani S., Thiess A.K., Ruxmohan S., Hosameddin M., Ferrer G.F., Michel J., Medical Cannabis, Headaches, and Migraines: A Review of the Current Literature, Cureus., 2021.
Udostępnij:

Autor Natika Karolak Zobacz profil
Absolwentka farmacji Collegium Medicum w Bydgoszczy oraz studiów podyplomowych „Marketing strategiczny na rynku farmaceutycznym” Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu. Aktualnie poznaje uroki berlińskiego życia oraz niemieckich aptek.
Następna porada
ANCA. Czym są przeciwciała ANCA? Jak wykonać badania i odczytać wynik ANCA? Sprawdź! Czytaj więcej